ЭЛ АРАЛЫК ЖОГОРКУ МЕДИЦИНАЛЫК МЕКТЕБИ
СТУДЕНТТЕР ҮЧҮН КОРРУПЦИЯГА КАРШЫ КОЛДОНМО

1. КОРРУПЦИЯНЫ КАНТИП ТААНУУ КЕРЕК
Коррупция-бул бийликти, кызматты же бийликти жеке кызыкчылыгы үчүн же башкалардын пайдасы үчүн кыянаттык менен пайдалануу. Ал ар кандай формада пайда болушу мүмкүн жана аны эрте таануу жабырлануучу же катышуучу болуудан сактайт.

Билим берүү тармагындагы коррупциянын жалпы белгилери:

• Жогорку баага, экзамен тапшырууга же артыкчылыктуу дарыланууга алмашуу үчүн акча, белектер же кызматтар суралат.
• Мугалим, кызматкер же администратор төлөө үчүн "маселени чечүү" сунушун берет.
• Окуу программасы талап кылбаган китептерди, курстарды же кызматтарды сатып алууга басым жасоо.
• Жеке мамилелерге же таасирге алмашуу үчүн сунушталган артыкчылыктар же артыкчылыктар.
• Расмий милдеттери жеке пайда менен байланышкан ар кандай жагдай.

Эгерде сиз бул жүрүм – турумду байкасаңыз, анда аларды четке какпаңыз-коррупция сиздин билимиңизге, кадыр-баркыңызга жана мекеменин келечегине зыян келтирет.

2. КОРРУПЦИЯ ЖӨНҮНДӨ КАЙДА БИЛДИРҮҮ КЕРЕК
Эгерде сиз коррупциялык иш-аракеттерге шектенсеңиз же күбө болсоңуз, анда аны дароо төмөнкү каналдардын бири аркылуу билдиришиңиз керек:
Университеттин ичинде:
• ИИМдин коррупцияга каршы комиссиясына кайрылыңыз
• Диндин кеңсесине же администрациясына жазуу жүзүндөгү арыз менен кайрылыңыз
• Ишеним кутучасын же анонимдүү отчеттуулук формасын колдонуңуз (кампуста болсо)

Тышкы Отчеттуулук Каналдары:
• Кыргыз Республикасынын Улуттук коопсуздук боюнча мамлекеттик комитетинин Коррупцияга каршы кызматы менен байланышыңыз.
• Ысык телефонго чалыңыз (Эгер бар болсо) же онлайн отчет тапшырыңыз

Сиздин отчет анонимдүү болушу мүмкүн. Бардык даттануулар купуя жана мыйзамга ылайык иликтенет.

3. ПАРА БЕРҮҮ ЖАНА АЛУУ ҮЧҮН ЖООПКЕРЧИЛИК
Пара алуу Кыргызстанда кылмыш болуп эсептелет. Пара берген адам да, пара алган адам да Кылмыш-жаза кодексинин негизинде соттолушу мүмкүн.

Эгер Сиз пара берсеңиз:
• Сизге айып пул, түрмөгө камоо же экөөнүн тең айыбы коюлушу мүмкүн.
• Пара берүү да, ал кабыл алынбаса да, кылмыш катары каралышы мүмкүн.

Эгер Сиз пара алсаңыз:
• Жаза көбүнчө катуураак болот жана түрмөгө камоону, жумуштан бошотууну жана өмүр бою мамлекеттик же билим берүү кызматтарында иштөөгө тыюу салууну камтыйт.

Эсиңизде болсун:" мен муну жасоого мажбур болдум " мыйзамдуу шылтоо эмес. Мыйзам коррупцияга катышкан бардык тараптарды жоопкерчиликтүү деп эсептейт.

4. СТУДЕНТ КАТАРЫ РОЛУҢ:
• Пара алуунун же паракорчулуктун бардык түрүнө катышуудан ар дайым баш тартыңыз.
• Университеттин бир дагы кызматкерине белектерди, акчаны же кызматтарды сунуштабаңыз.
• Кесиптештериңизди этикалык жүрүм-турумга үндөңүз.
• Ар кандай шектүү иш-аракеттерди дароо билдириңиз.

Сиздин чынчылдыгыңыз дипломуңуздун, университетиңиздин жана келечектеги карьераңыздын аброюн коргоого жардам берет.
Коррупциянын өсүшү унчукпай сүйлөө-аны токтотуунун биринчи кадамы.